Izdvajamo
Naslovna / Verski objekti i crkve u Beogradu

Verski objekti i crkve u Beogradu

Hram svetog Save
Hram svetog Save

 

Beograd ima dragocene spomenike duhovne kulture, crkve, manastire i bogomolje različitih veroispovesti.

Po popisu stanovništva iz 2002. godine Beograđana pravoslavne veroispovesti ima 90,68%, islamske 1,29%, katoličke 1,03%, protestanata 0,24%, 0,03% Jevreja, 2,02% su nepoznate veroispovesti, a 3% se izjasnilo da nisu vernici.

Najznačajnija beogradska pravoslavna crkva – Saborna crkva sagrađena je 1840. Među najstarije ubrajaju se Nikolajevska crkva (1745) i Bogorodična crkva (1783) u Zemunu. Monumentalni hram Svetog Save, najveći pravoslavni hram, može da primi 12.000 vernika. Značajem i izgledom izdvajaju se i crkve Ružica i Sveta Petka, crkva Svetog Marka, Vaznesenska, Topčiderska i crkva Aleksandra Nevskog. Na širem području grada nalaze se i dve stare crkve – brvnare u selima Vraniću i Orašcu.

Na području Beograda i u njegovoj široj okolini, nalazi se nekoliko manastira građenih krajem XV veka ili kasnije, više puta rušenih i ponovo podizanih, i uglavnom u celini ili delimično, obnovljenih u protekle dve decenije. Manastiri Rakovica, Vavedenje presvete Bogorodice, Fenek, Rajinovac i Tresije lepi su spomenici srpske prošlosti. Delimično su obnovljeni manastiri u Slancima, u Mislođinu i Pavlovac na padinama Kosmaja. Ruševine manastira Kastaljan teško su dostupne zbog lošeg prilaznog puta.

U Beogradu se nalazi i nekoliko rimokatoličkih crkava, jedna sinagoga, jedna džamija i više bogomolja drugih veroispovesti.

Srpska pravoslavna crkva

Srpska pravoslavna crkva ima šezdesetak parohijskih hramova. Broj parohijana postojećih crkava je između 2.810 u Pinosavi i 88.996, koliko gravitira u Crkvi Svetog Dimitrija u Novom Beogradu. Najviše crkava ima između 12.000 i 24.000 parohijana. Manje od 12.000 vernika imaju crkve u Rušnju, Vinči, Velikoj Moštanici, Ostružnici, Jajincima, Belom Potoku, Umci, Zucu, Kotežu, Pinosavi, Velikom Mokrom Lugu i Velikom Selu.

Jevrejska zajednica

Jevrajska zajednica broji oko 450 članova. Sinagoga u Ulici maršala Birjuzova odgovara potrebama vernika, dok ona u Zemunu trenutno ima drugu namenu, ali je urbanističkim planom dozvoljeno vraćanje prvobitne verske upotrebe.

Protestantske crkve

Protestantske crkve u Beogradu imaju oko 2.350 vernika. Slovačka evangelistička crkva i Evangelistička hrišćanska crkva nemaju bogomolje na teritoriji glavnog grada. Nemačkoj evangelističkoj crkvi pripadala su dva objekta – u Zemunu i Drinčićevoj ulici, ali oni više ne služe u verske svrhe. Za parcelu u Zemunu planska dokumenta predviđaju versko zdanje, dok je u Drinčićevoj danas Bitef teatar i planirano je da tu i ostane objekat kulture.

Islamska zajednica

U Beogradu ima oko 23.600 vernika. Bajrakli džamija mala je za njihove potrebe. Novih 1.500 kvadrata, koji mogu da budu raspoređeni na jednu veću ili više manjih džamija, mogli bi da budu sagrađeni u Novom Beogradu, Zemunu ili Paliluli jer u ovim opštinama živi najviše muslimana.

Rimokatolička crkva

Poseduje osam župnih crkava koje zadovoljavaju potrebe pripadnika katoličke crkve. Beogradska biskupija ima 8.017 vernika i šest crkava. Sremskoj biskupiji pripada bogomolja u Zemunu i 539 vernika, a Zrenjaninska biskupija broji 539 vernika i ima jedan hram u Borči.

(Izvori: Grad Beograd i Politika)